Μια νέα πρόταση που προβλέπει ένα διαφορετικό μοντέλο χρήσης του αυτοκινήτου από νέους οδηγούς βρίσκεται στο τραπέζι των συζητήσεων.
Η οδική ασφάλεια έχει τεθεί ξεκάθαρα στο επίκεντρο των αρμόδιων αρχών το τελευταίο διάστημα, με την αύξηση των τροχαίων ατυχημάτων να αξιολογείται ως ιδιαίτερα ανησυχητική.
Πέρα, όμως, από τα μέτρα που έχουν ήδη ληφθεί όπως είναι η εντατικοποίηση των ελέγχων και η επιβολή αυστηρότερων ποινών για επικίνδυνες παραβάσεις, η συζήτηση στρέφεται πλέον στην ίδια τη βάση του προβλήματος, την εκπαίδευση και τα πρώτα βήματα ενός οδηγού στον δρόμο.
Εμείς έχουμε παρουσιάσει ήδη τις πρώτες πληροφορίες για την αναμόρφωση του συστήματος εκπαίδευσης, ωστόσο οι τελευταίες εξελίξεις δείχνουν πως το ενδιαφέρον μετατοπίζεται πλέον και στην πρώτη περίοδο μετά την απόκτηση του διπλώματος.
Σε αυτό το πλαίσιο, το σενάριο που εξετάζεται προβλέπει την καθιέρωση μιας δοκιμαστικής φάσης, κατά την οποία ο νέος οδηγός δεν θα απολαμβάνει από την πρώτη ημέρα πλήρη ελευθερία κινήσεων, άλλα θα περνάει από στάδια απόκτησης εμπειρίας.
Η φιλοσοφία πίσω από αυτή την προσέγγιση βασίζεται στα επίσημα στατιστικά στοιχεία, τα οποία δείχνουν ότι σημαντικό ποσοστό των τροχαίων ατυχημάτων αφορά νέους οδηγούς, αφού η περιορισμένη εμπειρία, σε συνδυασμό με την τάση υπερεκτίμησης των ικανοτήτων τους, οδηγεί συχνά σε επικίνδυνες καταστάσεις με δυσάρεστες συνέπειες.
Ακολουθώντας παραδείγματα που εφαρμόζονται ήδη σε χώρες του δυτικού κόσμου, όπως η Αυστραλία, η Νέα Ζηλανδία, ο Καναδάς και οι ΗΠΑ, η Ευρώπη φαίνεται πως συζητάει το να εφαρμόσει ένα πολυεπίπεδο σύστημα για τους νέους οδηγούς.
Η νέα πρόταση διαφοροποιείται ουσιαστικά από το ισχύον πλαίσιο, αφού η επιτυχία στις εξετάσεις δεν θα συνεπάγεται αυτόματα πλήρη ανεξαρτησία στο τιμόνι.
Αντιθέτως, ο νέος οδηγός θα εισέρχεται σε μια δοκιμαστική περίοδο διάρκειας έξι έως δώδεκα μηνών, κατά την οποία θα πρέπει να συνοδεύεται υποχρεωτικά από έμπειρο ενήλικο οδηγό όταν οδηγεί, κατά τον ίδιο τρόπο που προβλέπει ισχύον καθεστώς για όσους αποκτούν δίπλωμα στην ηλικία των 17, όπου η παρουσία συνοδηγού είναι υποχρεωτική.
Μετά την ολοκλήρωση της πρώτης φάσης, θα ακολουθεί ένα ενδιάμεσο στάδιο μερικής ανεξαρτησίας. Σε αυτό, ο νέος οδηγός θα μπορεί να κινείται μόνος του, αλλά με σαφείς περιορισμούς.
Μεταξύ των σεναρίων που συζητούνται είναι η απαγόρευση οδήγησης κατά τις νυχτερινές ώρες, καθώς και ο περιορισμός στη μεταφορά συνομηλίκων επιβατών, ώστε να μειωθούν οι παράγοντες που αυξάνουν την επικινδυνότητα.
Οι αρχές υπογραμμίζουν ότι στόχος δεν είναι η τιμωρία των νέων, αλλά η πρόληψη ατυχημάτων μέσα από μια σταδιακή εξοικείωση με τις απαιτήσεις της οδήγησης. Μόνο εφόσον ο οδηγός ολοκληρώσει επιτυχώς όλα τα στάδια, χωρίς σοβαρές παραβάσεις ή εμπλοκή σε ατυχήματα, θα αποκτά πλήρη και οριστική άδεια οδήγησης.
Σημαντική ώθηση στη συγκεκριμένη κατεύθυνση δίνουν τα στοιχεία από χώρες όπου εφαρμόζονται αντίστοιχα μέτρα. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, για παράδειγμα, η απαγόρευση οδήγησης για νέους οδηγούς από τα μεσάνυχτα έως τις 5 το πρωί έχει οδηγήσει σε αισθητή μείωση των τροχαίων ατυχημάτων που τους αφορούν, φτάνοντας σε ορισμένες πολιτείες ακόμη και το 40%.
Τέλος να πούμε πως εφόσον το μέτρο προχωρήσει, αναμένεται να αλλάξει ουσιαστικά και ο ρόλος της οικογένειας κατά τα πρώτα βήματα οδήγησης.
Η συμμετοχή γονέων ή κηδεμόνων θα είναι πιο ενεργή, καθώς θα καλούνται να συνοδεύουν και να καθοδηγούν τον νέο οδηγό στην αρχική του διαδρομή προς την πλήρη αυτονομία.
